ในโลกปัจจุบัน เป็นเรื่องที่น่าตกใจว่า ศาสนาที่ควรสร้างสันติภาพ กลับถูกนำมาใช้ เป็นเกราะป้องกัน ในสงครามระหว่างประเทศ การตีความคัมภีร์ แบบสุดโต่ง ไม่ได้เป็นเพียงเรื่องในประวัติศาสตร์ ทั้งในสหรัฐอเมริกา อิสราเอล และอิหร่าน ซึ่งประเด็นนี้ไม่ใช่เพียงเรื่องไกลตัว ที่มีอิทธิพลต่อจิตใจ ของมนุษยชาติทุกคนในวงกว้าง
ผู้เชี่ยวชาญด้าน ความขัดแย้งระดับสากล พบความจริงที่น่ากังวลว่า ผู้นำหลายประเทศ จงใจใช้ศาสนา เพื่อกระตุ้นจิตวิญญาณ ให้เหล่านักรบ อาทิเช่น การที่สถาบันเตรียมทหาร ที่สอนการแบ่งแยก ซึ่งส่งผลโดยตรงกับ โครงสร้างกองทัพ ที่นำไปสู่ความเกลียดชังที่ฝังรากลึก ไม่ว่าจะเป็น การสร้างภาพลักษณ์ศัตรูที่ชั่วร้าย เพื่อลดความลังเลใจในการใช้กำลัง
จุดร่วมที่น่าสนใจ ในการแปรรูปความเชื่อ มีประเด็นหลักคือ:
เหตุใดมนุษย์จึง ตกหลุมพราง อุดมการณ์สุดโต่ง ข้อมูลเพิ่มเติม เหล่านี้ได้ง่าย? งานวิจัยทางสังคม ชี้ว่าสมองของเรา หาเหตุผลมาสนับสนุน สิ่งที่ตนเองอยากเชื่อ ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิด Motivated Reasoning เมื่อผู้คนรู้สึก เป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มที่บริสุทธิ์ เราจะพร้อมทำลาย ฝ่ายศัตรู ด้วยความเต็มใจ เพราะความรู้สึกปลอดภัยจากอัตลักษณ์กลุ่ม
อย่างไรก็ตาม แก่นแท้ของทุกศาสนา มักเน้นเรื่อง การก้าวข้ามความเกลียดชัง ซึ่งความเชื่อที่บริสุทธิ์ ไม่จำเป็นต้องทำร้ายใคร เพื่อแสดงความยิ่งใหญ่ การฝึกจิตใจให้รู้เท่าทัน คือทางออกที่สำคัญ เพื่อป้องกันไม่ให้ ไม่ตกเป็นเครื่องมือ ของกลุ่มอำนาจ ที่แอบอ้างความศักดิ์สิทธิ์เพื่อฆ่าฟัน
เพื่อให้เรา แยกแยะได้ว่า ความเชื่อที่เราได้รับ เป็นไปเพื่อสันติ นี่คือข้อสังเกต ที่สำคัญ:
บทสรุปในเรื่องนี้คือ ศาสนาควรทำหน้าที่ ประทีปส่องทาง ให้หลุดพ้นจาก กิเลสและความอาฆาตพยาบาท ไม่ใช่การถูกใช้ เป็นดาบสังหาร เพื่อตอบสนอง กิเลสและอำนาจของมนุษย์ การรักษาศรัทธา ควบคู่ไปกับปัญญา จึงเป็นหนทางเดียว ที่จะสร้าง โลกที่อยู่ร่วมกันอย่างสงบสุข ให้เกิดขึ้นในใจและในโลก